| |
 łąki nowohuckie
 Polecamy !
Mini ZOO
Mini ZOO można odwiedzać w godzinach: 9:30 - 18:00.
Plan ZOO
Zapraszamy na wirtualny spacer po ZOO.
|
|
|
|
 |
|
Użytek ekologiczny Łąki Nowohuckie
| |  | | | jeziorko będące siedliskiem ptaków wodnych otoczone szuwarem trzcinowym | |
informacje ogólne
Użytek ekologiczny Łąki Nowohuckie o pow. 57,17 ha powołano Uchwałą nr XV/100/03 Rady Miasta Krakowa z dnia 07-05-2003 na podstawie art. 34 Ustawy o Ochronie Przyrody z dnia 16-10-1991. Użytek znajduje się na terenach należących do Gminy Kraków i w jej imieniu zarządzany jest przez Fundację Miejski Park i Ogród Zoologiczny w Krakowie.
Łąki Nowohuckie położone są w bezpośrednim sąsiedztwie Placu Centralnego w Nowej Hucie, w pradolinie rzeki Wisły. Od północy sąsiadują z Nowohuckim Centrum Kultury, Centrum E i Osiedlem na Skarpie, od zachodu z ul. b-pa F. Padniewskiego, od wschodu z ul. Odmętową, natomiast od południa z terenami rolnymi osiedla Lesisko.
Różnorodność zbiorowisk roślinnych oraz bogactwo świata zwierzęcego powoduje, iż Łąki są cennym obiektem dydaktycznym umożliwiającym prowadzenie zajęć terenowych dla wszystkich grup wiekowych.
Ponadto użytek jest ogólnodostępnym i atrakcyjnym terenem rekreacyjnym położonym w bezpośredniej bliskości centrum Nowej Huty. Aktywny wypoczynek można realizować poprzez turystykę pieszą, rowerową, a w okresie zimowym narciarską. Utwardzenie traktu pieszo-rowerowego biegnącego po grobli w południowej części Łąk spowodowało, iż jest on dostępny także dla osób niepełnosprawnych.
Po obrzeżu użytku ekologicznego wiedzie ścieżka dydaktyczna prezentująca typowe elementy jego środowiska przyrodniczego.
Znajdują się tutaj także dwa pomosty do obserwacji ptaków. Szata roślinna
Łąki Nowohuckie są ostatnim dobrze zachowanym fragmentem łąk nadwiślańskich w Krakowie. Występuje tutaj wyjątkowo bogata szata roślinna - ponad 370 gatunków flory, tworząc ponad 20 bardzo zróżnicowanych zbiorowisk roślin. Są wśród nich 4 niewielkie naturalne zespoły szuwarów wysokich turzyc:
- szuwar turzycy brzegowej Caricetum ripariae,
- szuwar turzycy pęcherzykowatej Caricetum vesicariae,
- szuwar turzycy błotnej Caricetum acutiformis,
- szuwar turzycy zaostrzonej Caricetum gracilis,
a także liczne bogate zespoły półnaturalne np.:
- łąka ostrożeniowa Cirsietum rivularis,
- szuwar z kosaćcem żółtym Iridetum pseudoacori.
Zdecydowana większość zbiorowisk roślinnych Łąk jest pochodzenia antropogenicznego i może się utrzymywać jedynie dzięki stałej ingerencji człowieka polegającej przede wszystkim na systematycznym koszeniu. Regularne wykaszanie wyznaczonych fragmentów użytku zahamuje spontaniczną sukcesję gatunków ekspansywnych, pozwalając zachować szereg cennych roślin. Kilka gatunków należy do rzadkich bądź wymierających w skali kraju np. storczyk krwisty, goździk kropkowany, kozłek lekarski i rutewka wąskolistna.
Zbiorowiska roślinne opisane poniżej i zajmujące największą powierzchnię zaznaczono na planie użytku ekologicznego.
Łąka świeża Arrhenatheretum elatioris
Zbiorowisko to rozwija się na umiarkowanie wilgotnych glebach mineralnych.
W murawie można spotkać do 50 gatunków roślin kwiatowych na powierzchni jednego ara, wśród których znajdują się liczne trawy (rajgras wyniosły, kłosówka wełnista, kostrzewa łąkowa, tomka wonna, kupkówka pospolita, wiechlina łąkowa, konietlica ptasia), rośliny motylkowe (koniczyna łąkowa, koniczyna biała, wyka ptasia, groszek łąkowy, komonica zwyczajna) i inne byliny (brodawnik zwyczajny, pępawa dwuletnia, przytulia właściwa, chaber łąkowy, barszcz zwyczajny, krwawnik pospolity, mniszek lekarski, babka lancetowata).
Brak koszenia łąk świeżych doprowadza do zaniku szeregu gatunków roślin, z czasem zastąpionych przez łany pokrzywy zwyczajnej.
Łąka ostrożeniowa Cirsietum rivularis
Zbiorowisko to dobrze rozwija się na glebach torfowych i glejowych przy wysokim stanie wody gruntowej. W runi typowej nadwiślańskiej łąki ostrożeniowej dominuje ostrożeń łąkowy i rdest wężownik. Z traw najczęściej występują – kostrzewa łąkowa, trzęślica modra, śmiałek darniowy, kłosówka wełnista i owsica omszona. Znaczny jest udział bylin preferujących siedliska wilgotne – skrzyp błotny, olszewnik kminkolistny, kozłek lekarski, tojeść pospolita, przytulia bagienna, mięta nadwodna, komonica błotna.
W wyniku naturalnej sukcesji zbiorowisko to zmienia swój charakter zarastając trzciną i innymi ekspansywnymi bylinami. Utrzymanie łąk ostrożeniowych poprzez wykaszanie jest bardzo ważne ze względów biocenotycznych i krajobrazowych.
Szuwar trzcinowy Phragmitetum australis
Pierwotnie występował na niewielkiej powierzchni wokół jeziorka we wschodniej części użytku, lecz w związku z zaprzestaniem koszenia łąk, w drodze sukcesji, opanował około 50 % terenu Łąk Nowohuckich.
Szuwar trzcinowy należy do bardzo ubogich florystycznie zbiorowisk z zaledwie kilkoma gatunkami roślin. Trzcina pospolita należy do traw bardzo żywotnych, posiadających mocne kłącza. Rozwój tej rośliny można ograniczyć jedynie poprzez systematyczne kilkukrotne koszenie w okresie pełnej wegetacji.
Szuwary turzycowe Magnocaricion
Zbiorowiska złożone z wysokich turzyc rozwijające się zazwyczaj w sąsiedztwie trzcinowisk, w miejscach trwale podtopionych. Na terenie użytku ekologicznego znajdują się 4 naturalne zespoły z wysokimi turzycami.
Ziołorośla z wiązówką błotną Filipendulo-Geranietum
Zbiorowiska złożone z wysokich bylin rozwijające się zazwyczaj w bezpośrednim sąsiedztwie cieków wodnych, pojawiające się także na niezagospodarowanych wilgotnych łąkach, zajmując miejsce łąki ostożeniowej. W składzie gatunkowym dominuje wiązówka błotna z towarzyszeniem dzięgiela leśnego, olszewnika kminkolistnego, ostrożenia łąkowego i żywokostu lekarskiego.
Zbiorowisko z kosaćcem żółtym Iridetum pseudoacori
Czynnikiem decydującym o rozwoju zbiorowiska jest muliste podłoże oraz okresowe występowanie wody na powierzchni gleby. Gatunkiem decydującym o fizjonomii zbiorowiska jest występujący obficie kosaciec żółty.
Łęg wierzbowy Salicetum albo-fragilis
Pozostałość, dawniej pospolitego, charakterystycznego dla dolin rzecznych, łęgu wierzbowego z wierzbą białą i wierzbą kruchą.
W ramach rekultywacji terenu dawnych ogródków działkowych planuje się zwiększyć powierzchnię tego zbiorowiska roślinnego.
awifauna
Na terenie użytku ekologicznego i w jego bezpośrednim sąsiedztwie stwierdzono 69 gatunków ptaków w tym 34 gatunki gniazdujące i 16 gatunków żerujących.
Łąki posiadają unikalną wartość ze względu na fakt gniazdowania dwóch gatunków zagrożonych w skali Europy i wymienionych w tzw. Dyrektywie Ptasiej opublikowanej przez Radę Unii Europejskiej. Są to derkacz Crex crex oraz dzierzba gąsiorek Lanius collourio. W bezpośrednim sąsiedztwie gniazduje bączek Ixobrychus minutus ujęty w Polskiej Czerwonej Księdze Zwierząt.
Ponadto występują tutaj pary lęgowe innych cennych gatunków, jak: świerszczaka Locustella naevia, łozówki Acrocephalus palustris, cierniówki Sylvia communis i potrzosa Emberiza schoeniclus. Rzadkim gatunkiem gniazdującym na Łąkach jest także ptak drapieżny - błotniak stawowy Circus aeruginosus.
Utrzymanie użytku ekologicznego
W związku z koniecznością utrzymywania większości zbiorowisk roślinnych, na terenie Łąk Nowohuckich corocznie wykonywane są:
- koszenia 18 ha łąk świeżych i wilgotnych w okresie VII-VIII czyli po wyprowadzeniu lęgów przez ptaki tu gniazdujące,
- trzykrotne koszenia 15 ha szuwarów trzcinowych w okresie VII-IX celem ich usunięcia i odbudowy cenniejszych zbiorowisk łąkowych.
 | | zbiorowiska roślinne łak świeżych i ostrożeniowych |
|  | | widokowy pomost do obserwacji ptaków |
|  | | miejsce odpoczynku na terenie użytku ekologicznego |
|  | | Łąki Nowohuckie - mapa zbiorowisk roślinnych (wysoka rozdzielczość) |
|
|
|
)
